Kiedy pojawia się temat psychoterapii, często słyszę różne pytania lub przypuszczenia na jej temat. Większość z nich wskazuje na to, że powszechnie niewiele wiadomo o tym, na czym polega psychoterapia i jaki jest jej cel. Stąd pomysł założenia bloga, na którym będę wyjaśniać te kwestie. Kieruję go do tych, którzy chcieliby dowiedzieć się czegoś więcej o pracy psychoterapeuty.

Być może informacje te przydadzą się także temu, kto sam rozważa skorzystanie z pomocy psychologicznej.

Zachęcam do zadawania pytań.
impuls@psycholog-katowice.com

Celem bloga nie jest edukacja w zakresie konkretnych technik terapeutycznych, ani udzielanie porad.

Często uważa się, że ktoś, kto skończył studia psychologiczne, poznał przyczyny wszelkich problemów emocjonalnych i sposoby na ich rozwiązanie.
Tymczasem studia dają raczej ogólne rozeznanie w różnych dziedzinach psychologii. Dziedzin tych jest tak wiele, że niemożliwe byłoby zgłębienie ich wszystkich podczas nauki na uniwersytecie.
Inaczej pracuje się z problemami dorosłych, dzieci, konfliktami wśród pracowników, niepełnosprawnymi czy np. ze sportowcami… W inny sposób prowadzi się warsztaty z umiejętności społecznych, inaczej terapię grupową… Długo jeszcze można by wymieniać różne role, w jakich możemy spotkać psychologów. Dlatego np. psycholog na codzień zajmujący się prowadzeniem szkoleń, może mieć bardzo ogólne pojęcie o psychoterapii, a psychoterapeuta nie mieć doświadczenia w prowadzeniu warsztatów itd.

Zazwyczaj pod koniec studiów, przyszli psycholodzy określają obszar swoich zainteresowań. Wtedy stopniowo zdobywają w tych dziedzinach doświadczenie podczas praktyk.
Aby odpowiednio wykwalifikować się w swojej specjalizacji, najczęściej potrzebują dodatkowych kursów i szkoleń.
Psychoterapia to cała odrębna dziedzina, w której ukształtowały się różne podejścia do pracy z klientem. O kierunkach w psychoterapii można poczytać w dziale – Jak pracuję.
Psycholog, który postanowi rozwijać się jako terapeuta, pod koniec studiów lub już po nich kształci się w podejściu, które go interesuje. Kompletne szkolenia trwają kilka lat.
Nie zostało jeszcze ściśle zdefiniowane, od kiedy można mówić o sobie jako psychoterapeucie. Zazwyczaj za terapeutę uważana jest osoba będąca co najmniej na drugim roku specjalistycznego szkolenia.

Role te nieraz są ze sobą mylone. Prawdopodobnie bierze się to z różnych kontekstów, w jakich pojawiają się
terapeuci.

Zdarza się, że lekarze prowadzą terapię, a psycholodzy udzielają porad w przychodniach. Psycholodzy i psychiatrzy szkolą się w psychoterapii… Na czym w takim razie polega różnica?

Psychiatria to specjalizacja medyczna przeznaczona wyłącznie dla lekarzy. Leczenie psychiatryczne opiera się na podawaniu leków, które chemicznie wpływają na stan psychiczny.

Psychologia to dziedzina , zazwyczaj studiowana na uniwersytetach. Zajmuje się przeżyciami i zachowaniem człowieka, oraz tym, co ma na nie wpływ.

Wielu psychiatrów szkoli się w psychoterapii. Tacy lekarze oprócz przepisywania leków, mogą udzielać pomocy psychologicznej. Są również psychiatrzy, którzy skupiają się głównie na leczeniu farmakologicznym.

Podsumowując – Możemy spotkać psychiatrów zajmujących się psychoterapią, ale nie ma psychologów, którzy przepisują leki.

Każdy ma za sobą trudne sytuacje i problemy, z którymi poradził sobie sam lub z pomocą bliskich osób. Przejściowe kryzysy i negatywne emocje to naturalna część życia.
Kiedy w takim razie warto skonsultować się ze specjalistą?

-Jeżeli problem wciąż powraca
-Gdy wsparcie i dobre rady od bliskich nie przynoszą już ulgi
-Jeśli negatywne emocje wciąż się utrzymują , a czas nie leczy ran
-Jeżeli problem jest kliniczny (depresja, nerwica, anoreksja, bulimia etc.)
-Jeśli ktoś przez dłuższy czas czuje się na tyle zagubiony, że nie potrafi sam podjąć żadnej decyzji ani niczego zrobić
-Gdy ktoś czuje, że traci kontrolę nad tym, co robi i co się z nim dzieje.

Z dobrymi radami często bywa tak, że dużo łatwiej je dać niż z nich skorzystać.
Osoby szukające pomocy psychologicznej często słyszały już wiele o tym, co powinny zrobić, czym się nie powinny przejmować, gdzie powinny się udać itd.

Możliwe, że gdyby z tych wskazówek potrafiły wybrać i zastosować to, co dla nich najlepsze, psychoterapia nie byłaby już potrzebna.
Najwyraźniej coś przeszkadza im zmienić sposób myślenia i postępowania. Nie pozwala wprowadzić pozytywnych zmian. Tymi właśnie przeszkodami zajmuje się psychoterapeuta.

W przypadku niektórych technik zdarzają się konkretne zadania lub zalecenia, ale psycholog nigdy nie rozwiązuje dylematów za klienta. Może pomóc w rozważeniu
różnych możliwości, ale to klient podejmuje decyzję. Poza tym terapia powinna wzmacniać w samodzielnym myśleniu i wyborze, a nie uzależniać od rad terapeuty.

W psychoterapii w przeciwieństwie do medycyny nie ma standardowych procedur.
Każdy problem zgłaszany przez klienta wiąże się z jego osobistą sytuacją i historią. Dlatego nie można ustalić uniwersalnego programu leczenia depresji,
etapów wychodzenia z nerwicy czy 10 kroków dla nie mogących schudnąć.
Trudno także na początku określić, jak długo będzie trwała terapia. Można to w przybliżeniu zakładać na podstawie rodzaju i ilości problemów.
Jednak często w trakcie pracy nad jednym tematem, ukazują się następne. Zdarza się też, że poprawa następuje szybciej, niż można by się tego spodziewać.

Czas ten zależy także częściowo od podejścia w jakim pracuje psychoterapeuta.
Dlatego na tak ogólne pytanie można odpowiedzieć jedynie, że terapia może trwać od kilku tygodni do kilku lat.

Psychoterapia często kojarzy się z leżeniem na kozetce. Tymczasem klasyczna psychoanaliza uprawiana jest dość rzadko.
Znacznie częściej mamy do czynienia z terapią psychodynamiczną, która wykorzystuje analityczną wiedzę, ale prowadzona jest w innej konwencji i nie wymaga
tak częstego kontaktu z terapeutą. O ile podejście to wnosi najwięcej do teoretycznego rozumienia ludzkiej psychiki, to istnieją także inne szkoły.
Każda z nich częściowo korzysta z odkryć innych kierunków, ale takż’e tworzy własne teorie i sposoby pracy z klientem. W związku z tym obecnie możemy spotkać
psychoterapeutów znacznie różniących się w w metodach jakie stosują. Jedni skupiają się na emocjach i potrzebach, inni na sposobie myślenia i nawykach,
jeszcze inni na dotarciu do mocnych stron klienta. Są też tacy, którzy próbują łączyć podejścia kilku szkół.